جغرافیای تاریخی زنجان از آغاز اسلام تا ظهور مغول

اطلاعاتی که جغرافی دانان ، مورخان ، صاحبان اندیشه و گردشگران از خود به جای گذاشته اند ، در مورد زنجان بسیار اندک و ناچیز اس به قول مینورسکی خاور شناس معروف انگلیسی (18771966 م ) « منابع قدیم در مورد زنجان ، هیچ ندارد » نویسندگان قرون اولیه ی اسلامی در نوشته های خود ، اشاره ای کلی و زودگذر به شهر زنجان نموده اند ولی درباره ی مسایل اجتماع

دسته بندی	تاریخ و ادبیات
فرمت فایل	doc
حجم فایل	198 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل	173

دریافت فایل

فروشنده فایل

کد کاربری 8044

تمام فایل ها

فهرست مطالب

عنوان	صفحه
فصل اول : کلیات
پیشگفتار	6
جغرافیای تاریخی چیست ؟	9
اهداف و اهمیت پژوهش	12
پیشینه ی پژوهش	14
روش پژوهش	14
محدودیت های پژوهش	14
تحلیل منابع ( مأخذ شناسی )	14
فصل دوم – جغرافیای طبیعی ، موقعیت و حدود	27
جغرافیای استان زنجان	28
ناهمواری استان	28
نقش ناهمواری ها در زندگی ساکنان استان	29
آب و هوا و انواع آن در استان	31
تقسیمات سیاسی استان	32
منابع آب استان	32
موقعیت تاریخی – جغرافیایی زنجان	34
عنوان	صفحه
آب و هوا	38
رودخانه ها :	39
رودخانه ی قزل اوزن	39
رودخانه ی زنجان رود	41
چشمه ها	43
راه ها و اهمیت آن ها – فاصله ها	43
برج و باروی زنجان	45
وجه تسمیه زنجان	49
زبان	51
مذهب	53
خصوصیات مردم زنجان	56
زنجان جزء کدام ناحیه است	58
فصل سوم – جغرافیای تاریخی – سیاسی – اقتصادی – فرهنگی زنجان	61
فتح زنجان و سکونت اعراب در آن	62
چگونگی و علل پذیرش اسلام توسط مردم	63
اهمیت علم و ترجمه در دوران اسلامی	66
مدرسه و مسجد	68
عنوان	صفحه
مساجد زنجان	72
دانشمندان و بزرگان زنجان	74
مهاجرت هنرمندان به زنجان	82
معادن ، صنعت و تجارت	83
کشاورزی و محصول در زنجان	86
مالیات در دوره ای اسلامی	91
زنجان دارالضرب، بوده است	97
شهرهای نزدیک به زنجان	98
1-3 – طارم - طارمین	98
2-3- سرجهان	101
3-3- سهرورد	102
4-3- سجاس	104
فصل چهارم – حکومت های مؤثر در زنجان	106
کنگریان طارم و دژ شمیران	107
اسماعیلیه و زنجان	111
آغاز تا فرجام فرقه ی اسماعیلیه در زنجان	116
اتحاد قزوین و ابهر و زنجان	117
عنوان	صفحه
فصل پنجم – حکومت ها به ترتیب سلسله در زنجان	119
قبل از اسلام	120
امویان	120
عباسیان	120
علویان طبرستان	121
سامانیان	121
آل زیار	123
کنگریان	124
آل بویه	124
سلجوقیان	128
خوارزمشاهیان	130
فصل ششم – ساسانیان و پیروی از آداب آنان در دوره ی اسلامی	135
ساسانیان و تمدن	136
ساسانیان و مذهب	138
ساسانیان و مالیات	140
ساسانیان ؛ پول و برات – دوره ای اسلامی ؛ پول و برات	142
دوره ی اسلامی و پیروی از آداب ساسانیان	144
عنوان	صفحه
فصل هفتم – آتشکده ها – غارها و قلاع سیاسی زنجان	146
آتشکده ها:	147
آتشکده شیز	147
آتشکده تشویر	149
غارها	150
غار خرمنه سر	150
غار گلجیک	150
غار کتله خور	151
قلاع سیاسی زنجان	152
دژ سر جهان	152
دژ شمیران	152
دژ تاج	154
نتیجه گیری	155
خلاصه	156
منابع فارسی	158
منابع عربی	169
چکیده انگلیسی	170

پیشگفتار :

اطلاعاتی که جغرافی دانان ، مورخان ، صاحبان اندیشه و گردشگران از خود به جای گذاشته اند ، در مورد زنجان بسیار اندک و ناچیز است .

به قول مینورسکی خاور شناس معروف انگلیسی (1877-1966 م ) : « منابع قدیم در مورد زنجان ، هیچ ندارد . »

نویسندگان قرون اولیه ی اسلامی در نوشته های خود ، اشاره ای کلی و زودگذر به شهر زنجان نموده اند ولی درباره ی مسایل اجتماعی ، فرهنگی ، هنری و بزرگان علم و دانش آن ، مطالبی نیاورده اند .

با عنایت به آثار تمدن و زندگی انسانی که از هزاره ی سوم ق.م در منطقه ی زنجان مشهود است ، می توان ادعا کرد که زنجان از نظر قدمت تاریخی ، هم سنگ بسیاری از شهرهای قدیم می باشد و همچون آن شهرها باید گذشته ی مدونی داشته باشد . با وجود بزرگانی همچون سهروردی ها ، شیخ اخی فرج زنجانی ، حافظ ابرو ، عماد الدین زنجانی و ... در محدوده ی جغرافیایی زنجان از طرفی و داشتن موقعیت سوق الجیشی به سبب واقع شدن در مسیر راه ارتباطی شرق به غرب به ویژه در دوران سلجوقیان که با انشعاب شاخه ای از راه ابریشم که ری و زنجان را به تبریز و ارمنستان و سواحل دریای سیاه ، متصل می کرد و زنجان ، خود در مسیر این شاهراه بازرگانی قرار داشت و نیز وجود برخی از قلاع زنجیره ای اسماعیلیه در منطقه از طرف دیگر ، از معدود شهرهایی است که شناسنامه و هویت تاریخی چندان روشنی ندارد .

نتیجه این که در حملات و کشتار و غارت و تخریب ، قبایل وحشی و سلاطین خود کامه شهرها ، روستاها نابود شده و شهرها بارها و بارها از سکنه خالی گشته و ویران شده و در نتیجه زحمات و ابتکارات هنرمندان و صنعتگران به یغما رفته و یا نابود شده است و دوباره بر روی ویرانه های شهر ، شهر دیگری به وجود آمده و زندگی از نو آغاز گشته است .

بنا به دلایل فوق و نیز عدم وجود تواریخ محلی در منطقه و نیز عدم حفاری باستان شناسی کافی ، اسناد و مدارک کافی در مورد زنجان وجود ندارد . نگارنده از ابتدای ترم سوم تا حال که تقریباً یک سال و نیم را در برمی گیرد به دنبال منابع تحقیق و جمع آوری اطلاعات در مورد موضوع تحقیق خود بوده ام و از کتاب خانه های مختلف شهرهای ابهر ، زنجان ، صائین قلعه ، تاکستان و تهران استفاده کرده ام و بیش از یکصد منبع مختلف دیده و مطالب مورد نظر را از آن ها استخراج کرده ام ، ولی در پایان به آن چه که در نظر داشتم ، نتوانستم برسم .

برای پر کردن خلأ فوق مطالب به صورت کلی بیان گردیده و چون زنجان نیز ، جزئی از ایران بوده و هست در اکثر موارد و شاید همه ی موارد از نظر موقعیت اقتصادی ، سیاسی با قوانین و مقررات حکومتی که برای کل کشور وضع شده ، یکسان بوده است . و به همین دلیل ، در بعضی از موارد ، مطالب و اطلاعات ، کلی بیان شده است . به دلیل محدودیت منابع دست اول ، نتوانستم آن چنان که شایسته بود به جزییات بپردازم ، پوزش می طلبم و اظهار عجز خود را اعلام می دارم . به افرادی که در آینده می خواهند در مورد زنجان تحقیق کنند توصیه می کنم مطالب این پایان نامه را مد نظر داشته باشند و سپس خود نیز به کاوش و جستجو بپردازند ، تا انشاء الله نتیجه ی بهتری به دست آید .

«به وضوح می بینیم که انسان کتابی را می نویسد ، مگر آن که بگوید ، اگر این بخش تغییر می کرد ، بهتر بود ، اگر آن جمله اضافه و جمله ای دیگر حذف می شد ، بهتر بود . اگر فلان عبارت مقدم بر مطالب دیگر بود ، زیباتر می شد . این ها ، همه عبرت و بهترین دلیل بر نقص انسان هاست . » « عماد الدین کاتب اصفهانی »

در پایان مطلبی دیگر را از گیرشمن خاورشناس معروف فرانسوی که 25 سال در ایران ، کار باستان شناسی کرده ، نقل می کنم که امیدوارم مقبول افتد :

« ملتی که در برابر همه ی مهاجمات عرب با ترک و مغول توانست نیروی ادامه ی زندگی خویش را حفظ کند ، بلکه همچنین توانست این عناصر خارجی را ایرانی سازد . موقع جغرافیایی ، ثروت های طبیعی فراوان و سکنه ی فعال آن که از سنن یکی از قدیمی ترین فرهنگ های جهان برخوردار است ، در آینده ، در مجمع ملل آسیایی ، مقامی که شایسته ی گذشته ی وی باشد ، برای او کسب خواهند کرد . 1 »

جغرافیای تاریخی چیست ؟

جغرافیای تاریخی علمی است که از تأثیر محیط جغرافیایی بر وقایع تاریخی ، سیرتکامل دولت ها و تغییرات مرزی آن ها و تاریخ اکتشافات جغرافیایی بحث می کند 1 .

و به تعریف دیگر ؛ عملی است که رابطه ی بین انسان و طبیعت را در زمان گذشته بررسی می کند . لذا در این علم ، روابط مکانی انسان در قالب مقاطع زمانی در گذشته ، مطرح می شود تا چگونگی مسایل جغرافیایی امروز بشر ، بهتر درک شود و به تعبیر دیگر جغرافیای تاریخی ، همان جغرافیای انسانی گذشته است 2 .

بنابراین بنا داریم تا حد توان رابطه ی بین ساکنان زنجان و نواحی مربوط به آن را در مقطع تاریخی « ورود اسلام به آن تا هجوم مغول » در محدوده ی جغرافیایی ، با توجه به وجود و گذر حکومت های مختلف اسلامی و ایرانی و آن چه که به مالکیت ، اراضی ، فرهنگ و تمدن و ... بر این سرزمین گذشته مورد بررسی قرار دهیم .

وجود رودخانه های قزل اوزن و زنجان رود در اطراف زنجان و نواحی اطراف آن ، یکجانشینی و توسعه و تمدن را در طول تاریخ آشکار می کند .

البته ساختار کالبدی شهر ، مظهری از شرایط سیاسی و نظامی ـ اجتماعی موجود در آن شهر است 3 .

همان طور که در تواریخ مذکور است زنجان در سال 22 یا 24 هجری بدست مسلمانان با جنگ و غلبه فتح شد که این ، حصار و استحکام نظامی شهر و سلحشوری و شجاعت مدافعان و حاکمان وقت شهر را می رساند .

به طوری که می دانیم شهر زنجان دارای کهن دژ و دروازه های مختلفی بوده است ، که پس از حمله ی اعراب ، به احتمال زیاد ویران شده و یا آسیب جدی دیده که بعدها ، مرمت و احیاء شده است .

شهر زنجان قبل از اسلام به سبب داشتن کهن دژ ، دارای مرکز حکومتی ، نهادهای دولتی و ... بوده است که تابع حکومت ساسانی بوده است . و نیز هریک از گروه های قومی و صنفی ، برای خود جایگاه مخصوصی داشتند فلذا هر قسمت شهر یا هر محله ی آن ، به قوم یا گروه مذهبی یا صنفی یا قومی خاص تعلق داشت . مثل محله ی مسگرها ، محله ی عطارها و ... ، امروزه نیز ، محله هایی به این نام ها وجود دارد . شهر زنجان نیز همانند سایر شهرهای مملکت ساسانی به فعالیت روزمره ی خود می پرداخته و دارای تمدن ، فرهنگ و ... مخصوص به خود بوده است .

با هجوم اعراب نو مسلمان به شهر زنجان ، شهر از رونق قبلی افتاده و حکومت آن همانند سایر نقاط مفتوحه ی ایران به دست اعراب افتاد . و چون شهر با غلبه فتح شده بود ، زمین های آن جزو اموال مسلمین ( اموال خالصه اسلامی ) در آمد .

کشور ایران ، حدود دو قرن در دوره ی خلفای راشدین ، امویان و عباسیان توسط عاملان یا نمایندگان کامل آن ها اداره می شد . در عصر امویان سرزمین ایران از متعلقات استان کوفه و بصره به شمار می رفت 1 .

وجود کوهستان های صعب العبور و متعدد ، همچنین وجود قلعه های مختلف در اطراف زنجان ، مخالفان حکومتی را پناه گاهی بود به طوری که حکومت کنگریان از اوایل قرن چهارم ، قدرت را در منطقه ی زنجان به دست می گیرد و جبهه مخالفی در برابر نفوذ و سیادت عرب ایجاد می کند .

اسماعیلیان در طی سلطنت سلطان سنجر 483 ـ 522 تبلیغات سیاسی و مذهبی خود را به اوج می رسانند .

ظهور حکومت های کوچک و محلی دیگر همانند خوارزمشاهیان ، غوریان ، اتابکان در نقاط مختلف ایران ، بار دیگر مرزهای بزرگ این کشور را در هم شکست و زمینه ساز حرکت و حمله ی مغول در آغاز قرن هفتم هجری گردید 2 .

زنجان به هنگام هجوم مغول ، تحت نفوذ خوارزمشاهیان بوده به گونه ای که در سال 621 چنگیز خان ، برای کم کردن نفوذ جلال الدین خوارزمشاه حمله ی دوم خود را به زنجان انجام می دهد . و در هجوم سوم که هولاکو آن را رهبری می کند ، نفوذ اسماعیلیه در زنجان و منطقه به کلی از بین می رود ، مراسم قتل و غارت انجام می گیرد و شهر به ویرانه ای تبدیل می شود .

چون ایلخانان مغول سلطانیه را می سازند و آن را به پایتختی بر می گزینند ، زنجان روستایی از روستاهای آن می گردد .

در منابع مختلف از زنجان به سبب اهمیتی که داشته با القاب مختلفی یاد شده مثلاً ابن خرداد به آن را بلاد پهلویین می نامد . ( شاید به سبب تکلم به زبان پهلوی ) ، انبار غله ی ایران نامیده می شود که حتماًبه سبب تولید زیاد غلّه ، در این منطقه بوده است .

زمانی دارالسعاده بوده و در زمان بابیه ، که در سال 1266 عصر ناصرالدین شاه بابیان زنجان شورش کردند و سرکوب شدند ، لقب ارض اعلی گرفته بود . همچنین از زمان قاجار ، خمسه به سبب وجود پنج بلوک یا پنج ایل بزرگ در آن نامیده شد .

زنجان ، امروزه نیز دارای اهمیت و رونق فراوان است ، وجود معادن غنی روی و فلزات مختلف دیگر ، وجود معادن سنگ های زینتی و ساختمانی ، معادن سلیس و ... ، برخورداری از اراضی کشاورزی وسیع و پربازده ، قرار گرفتن در مسیر راه ترانزیتی ایران ـ اروپا ، برخورداری از تولیدات کارخانجات صنعتی مختلف در سطح استان و ... اهمیت آن صد چندان می شود .

اهداف پژوهش

نگارنده در نظر دارد ، جغرافیای تاریخی زنجان را از ورود مسلمانان به آن تا هجوم مغول ـ که حدود 600 سال را در بر می گیرد ـ بررسی کند و مطالب جمع آوری شده را ، طوری طبقه بندی نماید و به آن انسجام بخشد که ، به صورت سال شمار و ، یا سلسله های حکومتی ، مورد مطالعه قرار گیرد . ( البته سنواتی که در منابع قدیم ، دارای اتفاق و خبری مکتوب باشد )

پیشینه ی پژوهش

سه کتاب از سه نویسنده ی مختلف در مورد تاریخ زنجان وجود دارد : 1 ـ تاریخ زنجان نوشته ی هوشنگ ثبوتی که تاریخ زنجان را از آغاز تا سال تألیف ( 1365 ) در بر می گیرد . این کتاب شامل 247 صفحه است و بیشتر به مطالب کمی پرداخته و به علت کلی حجم کتاب ، نتوانسته به مطالب جزیی بپردازد

2 ـ تاریخ زنجان نوشته ی رامین سلطانی ، بیشتر در مورد منابع تحقیق و طارم و بزرگان زنجان تا هجوم مغول را در بر می گیرد .

3 ـ تاریخ زنجان نوشته ی سید ابراهیم زنجانی ، در مورد رجال زنجان در قرون دوازده ، سیزده و چهارده قمری می باشد .

همچنین کتاب دیگری به نام بناهای تاریخی و آرامگاهی استان زنجان نوشته ی هوشنگ ثبوتی وجود دارد که در آن به بناهای تاریخی و آرامگاهی زنجان و منطقه ، پرداخته شده است .

دیگر، کتاب جغرافیای استان زنجان ، اشاره ای اختصار گونه به جغرافیای این استان دارد .

به هر حال ، تا کنون در این مقطع زمانی خاص ، و به این شیوه ، پژوهشی صورت نگرفته و بالطبع کتابی هم تألیف نشده است . بنابراین این کار می تواند ، مشوقی برای دیگر پژوهش گران باشد که طالب مطالعه در جغرافیای زنجان هستند . این پژوهش می تواند آن ها را از راه میان بر ، به مقصد نزدیک تر نماید . و تا حد توان دشواری ها را از سر راه آنان بردارد .

روش پژوهش

روش پژوهش در این تحقیق ، روش تحقیق کتابخانه ای است و در بعضی از موارد آمیخته ای از روش کتابخانه ای و روش میدانی صورت گرفته ، به گونه ای که ، یافته های مکتوب در منابع با یافته های عینی ، مطابقت داده شده و سرانجام نظر نگارنده ، با حفظ امانت مکتوبات منابع قدیم ، اعمال شده است . ( مکان هایی مانند آتشکده ی شیز ، غار کتله خور ، روستای سر جهان که در پژوهش حاضر ، مورد بررسی قرار گرفته ، از نزدیک توسط نگارنده به همراه راهنمایان محل ، روئت شده است )

محدودیت های پژوهش

به دلیل نبود تاریخ نگاران محلی در این منطقه ، در مقطع زمانی مورد مطالعه ، همچنین کمبود منابع دست اول و قدیم که در آن ها ، به زنجان پرداخته شده باشد و عدم حفاری های باستان شناسی کافی ، اطلاعات و یافته های اندکی ، ازاین منطقه نصیب پژوهشگر می شود و در مواردی او را با ناکامی مواجه می سازد . که نگارنده این خلأ را با بررسی کلی مساله پر کرده و زنجان را که یکی از شهر های ایران بوده و سرنوشتی همسان با دیگر شهر های آن داشته ، در آن گنجانده است . که امید است ، در این مورد موفق بوده باشد و مقبول افتد .

جغرافیای تاریخی زنجان از آغاز اسلام تا ظهور مغولجغرافیای طبیعی ، موقعیت و حدودخصوصیات مردم زنجان

مقایسه مشکلات زنان عادی و ویژه (رشته مشاوره )

پژوهش حاضر به منظور مقایسه زنان عادی و ویژه پرداخته شده است ابتدا مقدمه ای راجع به مسئله و تعریف موضوع مورد بحث پرداخته ایم یعنی به تعریف روسپی و روسپیگری پرداخته ایم بر هیچ کس پوشیده نیست که اهمیت مسئله فحشا و عواقب شوم آن ها را به سوی مطالعه این مساله کشانیده است انسان در طول تاریخ از انواع انحراف ها و آسیب های اجتماعی رنج برده است و همواره

دسته بندی	سایر گروه های علوم انسانی
فرمت فایل	doc
حجم فایل	202 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل	57

دریافت فایل

فروشنده فایل

کد کاربری 8044

تمام فایل ها

فهرست

عنوان	صفحه
چکیده پژوهش	7
فصل اول
روسپیگری	10
فحشا و بی پروایی جنسی 10
انواع فواحش	11
بیان مساله	12
اهمیت و ارزش موضوع	12
هدف های پژوهش	13
فرضیه ها و سوالات پژوهش	14
متغیرهای مورد مطالعه	14
بیان فرضیه	16
تعریف عملیاتی متغیرها	16
فصل دوم
ابعاد تاریخی فحشا	20
جرایم مربوط به اعمال منافی عفت در قبل از انقلاب اسلامی	24
وضعیت روسپیگری در ایران	25
وضعیت روسپیگری بعد از انقلاب	26
زنان روسپی بی خانمان	28
بررسی یک معضل اجتماعی فقر و ریشه فحشا	30
تحلیل فحشا از دیدگاه کارکرد گرایی	33
جاذبه و خطرات روسپیگری	35
سبب شناسی روسپیگری	36
فصل سوم
روش جمع آوری اطلاعات	41
روشهای آماری برای تجزیه و تحلیل اطلاعات	42
فصل چهارم
مقدمه	44
فصل پنجم
بحث و نتیجه گیری	51
محدودیت ها	54
پیشنهادات	54
پرسشنامه	55
منابع	57

چکیده پژوهش

پژوهش حاضر به منظور مقایسه زنان عادی و ویژه پرداخته شده است . ابتدا مقدمه ای راجع به مسئله و تعریف موضوع مورد بحث پرداخته ایم . یعنی به تعریف روسپی و روسپیگری پرداخته ایم . بر هیچ کس پوشیده نیست که اهمیت مسئله فحشا و عواقب شوم آن ها را به سوی مطالعه این مساله کشانیده است . انسان در طول تاریخ از انواع انحراف ها و آسیب های اجتماعی رنج برده است و همواره در جستجوی علل و عوارض آن و رهایی از این مسائل بوده است . دادن اطلاعات پیرامون این موضوع به دختران جوان بی گناهی که ممکن است روزی بر اثر یک برخورد تصادفی یا پیش آمدی شوم به بدترین سرنوشت دچار شوند خدمت به سزایی است و جز وظایف هر شخص نسبت به اجتماعش است که باید ادا شود .

هدف از پژوهش حاضر ، شناخت عوامل موثر در جامعه و هم خانواده که زمینه ساز به فحشا کشیده شدن زن ها می شود و اینکه با استفاده از داده ها و نتایج آماری شیوع این مساله را سنجیده و گستردگی آن را مورد بررسی قرار دهد . در این تحقیق جامعه مورد مطالعه در مورد زنانی است که در مراکز و کانون اصلاح و ترتبیت ویژه زنان تحت عناوین مرکز امیدوار و شفق نگه داری می شوند . و هم چنین زنان عادی که در کانون خانواده زندگی می کنند . روش نمونه گیری در این پژوهش روش نمونه گیری در دسترس است که تعداد نمونه در این تحقیق بالغ بر 80 نفر می باشد که 40 نفر آن ها از بین زنان ویژه و 40 نفر آن ها از بین زنان عادی انتخاب شده اند و مورد مطالعه قرار گرفته اند . و پرسشنامه را در اختیار آن ها قرار داده و این پرسشنامه ، پرسشنامه ای خود ساخته بوده است .

در این پژوهش 5 فرضیه را مد نظر قرار داده ایم که به شرح زیر می باشد :

1- مقایسه زنان عادی و ویژه از لحاظ میزان رضایتمندی زناشویی

2- مقایسه زنان عادی و ویژه از لحاظ میزان اعتقاد به مسائل مذهبی

3- مقایسه زنان عادی و ویژه از لحاظ میزان اعتماد به همسر

4- مقایسه زنان عادی و ویژه از لحاظ میزان اجبار در ازدواج

5- مقایسه زنان عادی و ویژه از لحاظ میزان تحصیلات

بعد از تجزیه و تحلیل داده های آماری به محاسبات آماری پرداخته ایم.

در این پژوهش 5 فرضیه در نظر قرار گرفتند با توجه به سطح معنی داری 05/0 ≥ p مورد تایید قرار گرفته است . در پایان نیز سعی شده خلاصه ونتیجه گیری قابل قبولی ارائه شود و پیشنهادها و راهکارهایی برای هموار کردن راه محققان بعدی ارائه شود . محدودیتها نیز از نظر پوشیده نمانده است و به بررسی آن ها پرداخته ایم و لیستی از منابع مورد استفاده در این پژوهش آورده شده است .

فصل اول

تعریف موضوع پژوهش

روسپیگری :

روسپیگری تسلیم وقاحت و بی شرمی شدن است . روسپیگری نوع خاصی از رابطه جنسی میان مرد و زن است که بر اساس برخی شرایط بر قرار ذیل است :

1- بدون قاعده و آشفته است .

2- مبتنی بر روابط پولی است .

3- مبتنی بر فقدان احساسات است . ( داریا پور. 1373 . ص 78 )

روسپی کیست ؟

روسپی زنی است که از راه خود فروشی امرار معاش می کند و جز این پیشه ای ندارد و تحت نظامات خاص این پیشه به کار خود ادامه می دهند . روسپی زن یا دختری است که به خاطر پول و برای ارضاء میل جنسی مرد به او تسلیم می شود و در این ارضاء خود نه اختیار داشته باشد و نه از نظر جنسی حظی ببرد . ( فرمانفرئیان . 1349 . ص 38 )

فحشاو بی پروایی جنسی:

اصطلاحاتی است که برای روابط هرج و مرج نامشروع که معمولاً زودگذری باشد و پس از انجام یافتن مقاربت از بین می رود وضع شده است . مفعول در اینجا غالباً دخترانی هستند که کمتر از 18 سال دارند و اگر چه ممکن است در قبال این عمل هدایا و حتی پول دریافت دارند ولی این روابط برای آنها جنبه تجاری ندارد ونمی توان فقر و احتیاج مادی را عامل آن دانست که در این پژوهش این طبقه از زنان و روابط آنها مد نظرماست زنان متاهل ، بیوه ، و یا مطلقه ای که دچار این بی بند و باری و فحشا می شوند . البته نباید زنان روپسی این 3 مورد نام برده شده را از یاد برد .

انواع فواحش

فواحش از دو حیطه خارج نیستند :

1- آنها که شغلشان فاحشگی است .

2- آنهایی که کار دیگری داشته و زیر این سرپوش دست به فحشا می زنند و می توان به آنها فاحشه خانگی یا فاحشه اتفاقی نام نهاد .

ریتمن فواحش را به چند دسته تقسیم می کند :

1- فاحشه های جوان که دختران 10 – 15 سال هستند .

2- دختران تلفنی که از طریق تلفن ارتباط برقرار می کنند .

3- فاحشه های بالقوه که حاضرند در ازای پول خدمات جنسی ارائه دهند ، اما شرایط برایشان مهیا نیست .

4- فواحش پیر که مراکز فساد را اداره می کنند .

5- فاحشه های غیر حرفه ای که در منازل خود ، خود فروشی می کنند .

6- ولگردان خیابانی که مسافر خانه ها و مکانهای دیگر خود فروشی می کنند .

7- درماندگان که شامل افراد معتاد به مواد مخدروالکی هستند . ( مانسینی . 1958 . ص 1369 )

بیان مساله

مقایسه مشکلات زنان ویژه و عادی استان تهران در نیمه اول سال 1385

اهمیت و ارزش موضوع

بر هیچ کس پوشیده نیست که تقریباً در همه جا زنانی برای پول خود فروشی می کنند . آیا دانستن این مطلب نباید موجب تفکر شده و انسان را وادار به درک عمل اجتماعی و خاص این موضوع نماید . به عبارت دیگر چه وقت ، کجا و به چه نحو و چرا زنی تن به خود فروشی می دهد ؟ آیا باید تاثیر این موضوع را در اجتماع نادیده بگیریم و یا با درک صحیح و روش قاطع در رفع این درد اجتماعی کوشا باشیم . انسان در طول تاریخ از انواع انحراف ها و آسیب های اجتماعی رنج برده است و همواره در جستجوی علل و عوارض آن و رهایی از این مسائل بوده است . ( ستوده 1372 . ص 8 ) . برای کسانی که به کار تعلیم و تربیت مشغولند و با جوانان سر و کار دارند مساله فحشا پیوسته باعث تفکر و نگرانی می باشد و عمق این درد هولناک اجتماع که به مراتب از مرض سرطان خطرناک تر است کاملاً مخفی و ناشناخته می باشد . دادن اطلاعات پیرامون این موضوع به دختران جوان بی گناهی که ممکن است روزی بر اثر یک برخورد تصادفی یا پیش آمدی شوم به بدترین سرنوشت ها دچار شوند خدمت بسزایی است که جز به وظایف دینی هر شخصی نسبت به اجتماعش است که باید ادا شود . تردید نیست که مهم ترین علت سقوط زنان و دختران جوان و ساده دل ، گرفتار شدن آنان درپنجه های بی رحم دستگاه فحشا ، عدم اطلاع و زودباوری و فریب خوردن است . ( مانسینی ، فروغ ، شهاب 1377 )

اجتماع نمی تواند نسبت به عواقب وخیم عمل فحشا از لحاظ بهداشتی و خطر سرایت امراض مقاربتی بی تفاوت بماند . خصوصاً در این زمان که بیماریهایی هم چون ایدز و هپاتیت به راحتی از راه تماس های نامطمئن و پر خطر منتقل می شود و امکان آلوده کردن هدفدار را دارند . نباید تا تاثیر گذاری فحشا غافل ماند . هم چنین یک مادر فاحشه چه تاثیری می تواند بر روی فرزندخود بگذارد . آیا نباید به این مساله توجه کرد که او یک دختر فاحشه و یک پسر ابالی تحویل جامعه می دهد و آینده ای شوم برای فرزندان خود رقم می زند .

رجعت یک فاحشه و اصلاح زندگی او در اجتماع تنها بوسیله مقررات قانونی و حتی بوسیله بودجه هنگفت میسر نیست و این مساله بیشتر جنبه اخلاقی دارد . در وضع فعلی فقط مقدار زیادی اراده و حس نیت رایگان لازم است . . ( مانسینی . فروغ . شهاب 1377 . ص 197 )

هدف های پژوهش

بطورکلی در این پژوهش 2 هدف هدف عمده مد نظر قرار گرفتند :

الف ) هدف نظری : شناخت عوامل موثر هم در جامعه و هم در خانواده که زمینه ساز به فحشا کشیده شدن زنها بعد از این که ازدواج می کنند:

1- عوامل اجتماعی دخیل در به فحشا کشیدن زن ها .

2- عوامل خانوادگی که راه را برای انحراف هموار کردند .

3- راهکارهایی ارائه شود که بتوان هر چند ناچیزاز اشاعه این انحراف جلوگیری شود .

4- این پژوهش امید دارد بتواند برای تحقیقات بعدی سرآغاز و یک پیشینه باشد و راهی را برای پرداخت به این مشکلات جامعه بازکرده باشد .

ب) هدف عملی با استفاده از داده ها و نتایج آماری :

1- شیوع این مساله را سنجیده و گستردگی آن را مورد بررسی قرار دهد .

2- بعنوان یک پژوهش که پرسش نامه را بعنوان وسیله سنجش خود انتخاب کرده اطلاعات و مسائلی را که در جایی دیگر مجال مطرح شدن آنها وجود ندارد ارائه دهد .

3- زنگ خطری باشد برای خانواده ها و مسئولین که از زنان و دختران تنها و بی پناه در جامعه غافل نشوند .

فرضیه ها و سوالات پژوهش :

1- آیا فقر و احتیاج مالی دلیل قانع کننده ای برای به فحشا کشیده شدن است ؟

2- مسائل معنوی و دین تا چه حد افراد را از انحراف دور نگه می دارد ؟

3- آیا جبر اجتماعی و محیط زمینه ساز گرایش به فحشا محسوب می شود ؟

4- ازدواج تا چه حد می تواند فرد را از انحراف و فحشا دور کند؟

5- آیا ازدواج های اجباری می تواند زن را به فحشا بکشاند ؟

6- آیا می توان عدم رضایت زناشویی را از دلایل انحراف زن متاهل دانست ؟

7- خانواده و پدر و مادر چه تاثیری در انحراف افراد دارد و زمینه خانوادگی تا چه حد موثر است ؟

8- آیا طلاق و از بین رفتن مؤاى زنان می تواند از عوامل ازدیاد فحشا در جامعه باشد ؟

متغیرهای مورد مطالعه

متغییر یک یا چند مفهوم است که بیش از 2 یا چند ارزش با عدد به آن اختصاص داده می شود و ویژگی هایی را که پژوهشگر مشاهده یا اندازه گیری می کند متغییر نامیده می شود . ( دلاور . 1376 . ص 35 )

متغیر وابسته :

متغیری است که مشاهده یا اندازه گیری می شود تا متغیر مستقل بر آن مشخص شود . ( دلاور 1376 ، ص 36 )

متغیر مستقل :

متغیری است که از طریق آن متغیر وابسته تبیین یا پیش بینی می شود به این متغیر ، محرک یا درون داد نیز گفته می شود ، متغیری است که توسط پژوهش گردست کاری می شود تا تاثیر یا رابطه آن با متغیر دیگر اندازه گیری شود . ( دلاور ، 1367 ، ص 36 )

در این پژوهش عواملی هم چون اقتصادی ، مذهبی ، فرهنگی ،اجتماعی ، خانوادگی به عنوان متغیر مستقل مطرح است .

متغیر کنترل :

متغیری است که تاثیر آن در تعیین رابطه بین متغیر های مستقل و وابسته باید خنثی و یا ثابت نگه داشته شود . ( تاکمن ، 1978)

در این پژوهش مسئله ازدواج این زن ها باید بعنوان متغیر کنترل ثابت نگه داشته شود . یعنی این که تمام این زن ها باید ازدواج کرده باشند . متاهل یا مطلقه یا بیوه باشند و بعد از اینکه ازدواج کرده اند به فحشا روی آورده اند و قبل از ازدواج دارای این انحراف نبوده اند .

متغیر مزاحم :

متغیری است که به صورت فرضی بر پدیده مشاهده شدن تاثیر می گذارد ولی قابل مشاهده و اندازه گیری و دستکاری نیست و تاثیر باید از طریق تاثیر متغیرهای مستقل و تعدیل کننده بر رویدادهای قابل مشاهده مشخص شود . ( تاکمن 1978)

برای این پژوهش مسائلی از قبیل سوگیریهای بد اجتماعی ، افکار عمومی ، شرایط بد برای پر کردن پرسش نامه و سختی و مشقت کار و تاثیرات سوء بر محقق بعنوان متغیر مزاحم مطرح است .

فحشا و بی پروایی جنسیجرایم مربوط به اعمال منافی عفت در قبل از انقلاب اسلامیجاذبه و خطرات روسپیگری

تاریخ اوضاع سیاسی تیموریان

پس از فروپاشی امپراطوری ایلخانی که ثبات و امنیت بالنسبه ای توسط مردان بزرگ دیوان سالار ایرانی حاکم ساخته بود نیم قرن جامعه ایران دچار حکومتهای محلی و در نتیجه حاکمیت ملوک الطوایفی گردید آشفتگی سازمان دیوان سالاری، تاخت و تاز حکومتهای رقیب و اضمحلال بنیانهای اقتصادی ، و بهم ریختگی اوضاع اجتماعی منجر به فقر روز افزون توده های مردم گردید که همگی این

دسته بندی	علوم سیاسی
فرمت فایل	doc
حجم فایل	1018 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل	120

دریافت فایل

فروشنده فایل

کد کاربری 8044

تمام فایل ها

مقدمه

پس از فروپاشی امپراطوری ایلخانی که ثبات و امنیت بالنسبه ای توسط مردان بزرگ دیوان سالار ایرانی حاکم ساخته بود نیم قرن جامعه ایران دچار حکومتهای محلی و در نتیجه حاکمیت ملوک الطوایفی گردید . آشفتگی سازمان دیوان سالاری، تاخت و تاز حکومتهای رقیب و اضمحلال بنیانهای اقتصادی ، و بهم ریختگی اوضاع اجتماعی منجر به فقر روز افزون توده های مردم گردید که همگی این مختصات در آثار به جای مانده فرهنگی از این دوران مشهود و متبلور است . هنوز نیم قرنی از این وضعیت سپری نشده بود که طوفان عظیم و بلای خانمانسوز تیمور وزیدن گرفت و یورش بی امان خود را بر پیکر نحیف و ناتوان تمدن و فرهنگ در حال احیای ایران آغاز نمود شوق برتری طلبی ، نبوغ نظامی و اشتیاق به دست یابی به ثروت از یک سوی ، و ضعف و سستی ساختار سیاسی و نظامی دولتهای محلی ، و مردم به ستوه آمده از نابسامانیهای موجود و فقدان امنیت طی نیم قرن شرایطی را فراهم آورد که نیروهای تیمور با استفاده از آن توانستند با تصرف سراسر ایران و آناتولی تا سواحل مدیترانه را درنوردند و به دنبال خود موجی از نهب و غارت و ویرانی برجای گذارند درست است که ویرانگری تیمور به اندازه سلفش چنگیز نبود ولی باز آثار بسیار سوئی بر تمدن و فرهنگ ایران بر جای گذاشت . اما این دورة وحشت با به تخت نشستن جانشین وی یعنی شاهرخ و با نفوذ دیوان سالاران ایرانی با نظم اجتماعی ، اقتصادی و فرهنگی قابل اتکایی همراه گردید و در جامعه نظام گسیخته ایران بارقه های امید را هویدا ساخت فرهنگ و عرفان جانی دوباره گرفت و اقتصاد و ارتباطات اجتماعی شکل تازه ای یافت و با پیدایش حاکمیت سیاسی و اجتماعی ترکمانان و رقابت آنان با همدیگر و با تیموریان ایران را وارد مرحله نوینی از وقایع نمود که به قول آقای والتر هینتس در نهایت منجر به تشکیل دولت ملی در این سرزمین تکه تکه شده گردید . متاسفانه این دورة مهم از تاریخ ایران که بستر و زمینه ساز پیدایش دولت مقتدر و ملی صفوی در ایران بود بصورت جدی و شایسته مورد توجه مورخین ایرانی و غربی قرار نگرفته است ، زیرا دورة بین مرگ تیمور در سال 807 ه ق تا ظهور دولت صفوی در 907 ه ق یعنی در حدود یک قرن یکی از مبهم ترین ادوار تاریخی است که همین امرضرورت تحقیقات و پژوهشای فزونتری را طلب می کند . اما آنچه می تواند مبین وضعیت عمومی این دوره باشد و ما را برای ورود به بحثها و تحقیقات بیشتری از این دوره آماده سازد اما جدای از شخصیت پردازیهای تاریخی از تیمور براساس آثار بدست آمده فرهنگی و هنری از این دوره ویژگیهای ذیل بیانگر اهمیت این دوره از تاریخ کشورمان می باشد .

1- عصر تیموریان به استثنای دوره حکومت شاهرخ و جهانشاه و اوزون حسن فاقد یک حکومت نیرومند مرکزی و در نتیجه فاقد اتحاد و وحدت درونی ساختارهای سیاسی بود ولی کنار این ویژگی جامعة ایرانی از بعد فرهنگی و هنری درخشش ویژه ای یافت بدلیل این که سلاطین تیموری و حتی ترکمن علاقه وافری به دانش و هنر از خود نشان می دادند و برای تحقق این میل درونی خود به تشویق نویسندگان ، هنرمندان و فرهیختگان اقدام می نمودند و ریاضیدانان ، مورخان ، نقاشان و خطاطان بزرگی در این دوره تربیت یافتند ، و در اعتلای فرهنگ و هنر این مرزوبوم کوشیدند و آثار بزرگی در زمینه های مختلف پدید آمد .

2- شرایط سیاسی موجود در این دوره و فقدان قدرت مرکزی و تعارضات اجتماعی و فکری موجب شد تا تصوف و عرفان که از دوره مغول رشد یافته بود به بالندگی خود ادامه داد و طریقت صفوی از درون مشرب تصرف بیرون آمد و بتدریج جنبه دنیوی پیدا کرده و بوسیله شاه اسماعیل قدرت سیاسی را در دست گرفت و شیعه بالاخره بعد از قرنها تکاپو مذهب غالب شد و رسمیت یافت که البته این پیروزی دفعی و ناگهانی نبود بلکه زمینه آن بوسیله گروههایی که شیعه بودند یا تمایلات شیعی داشتند نظیر سربدارن ، مشعشیان و نقشبندیه و حروفیان و سایر گروههای منتسب به شیعه در هر شکل آن آماده شده بود .

3- امرای قراقوینلو که مدتی غرب ، مرکز و جنوب ایران و مدت کوتاهی در زمان جهانشاه حتی بر خراسان حکومت کردند منتسب به شیعه بودند و اولین سلاطین آق قویونلو هم نظیر اوزون حسن نسبت به سادات مخصوصاً خاندان صفوی احترام می گذاشتند .

4- تماس های سیاسی ایران و غرب که از زمان ایلخانان شروع شده بود گرچه این تماس ها کوتاه مدت ولی این مبادلات و مراودات در زمان آق قوینلوها صورت منظمی پیدا کرد و در دوره اوزون حسن و وارثان صفوی او با خصومت مشترکی که نسبت به امپراطوری عثمانی نشان دادند تداوم یافت .

5- همزمان با حکومت تیموریان و ترکمنان قدرت عثمانی که با حمله تیمور به سلطان بایزید برای مدتی دچار وقفه شده بود مجدداً اوج گرفت و می رفت که در آینده خطر بزرگی برای ایران و غرب ایجاد کند . اولین برخورد این دو دولت در زمان حکومت اوزون حسن آق قوینلو در جنگ ترجان و اوتلوق بلی صورت گرفت که در نهایت به شکست اوزون حسن انجامید .

برای تحقیق درباره اوضاع سیاسی و اجتماعی این عصر و دگرگونیهای اقتصادی ناشی از آن و نبرد صاحبان قدرت که اینک به سه قطب اصلی یعنی تیموریان و قراقوینلوها و آق قوینلوها و درگیریهای مداوم داخلی و ایجاد یک بستر مناسب برای رشد نهضتهای سیاسی، مذهبی و تاثیرات آتی که در نهایت منجر به تشکیل یک دولت شیعه مذهب شد ، و توانست با از میان برداشتن حکومتهای محلی موجود یک وحدت ملی و مذهبی برای این کشور به ارمغان بیاورد برای درک روابط علی و معلولی این تغییر و تحولات سیاسی و فرهنگی دوره مورد بحث پرسشها و فرضیه های متناسب با آنها در نظر گرفته ایم . سوالات و فرضیه های این پژوهش عبارتند از :

سوال اول: اوضاع سیاسی ایران بعد از مرگ تیمور دچار چه تحولاتی شد و جنگها جانشینی در نهایت منتهی به چه نتیجه ای شد ؟

فرضیه: شاهزادگان تیمور برای دستیابی به قدرت به جان هم افتادند و امپراطوری تیمور در نتیجه عدم وحدت و سازماندهی در مدت کوتاهی از هم پاشید و در این بین شاهرخ فرزند تیمور با درایت و قدرت جانشین پدر شد و با قدرت قسمت بزرگی از امپراطوری را به مدت نزدیک به نیم قرن اداره نمود سؤال دوم : حکومت شاهرخ چه ویژگیهایی داشت که توانست مسیر رشد و شکوفایی فرهنگ را هموار کند .

فرضیه : توجه خود تیمور به فرهنگ و توجه به علما و دانشمندان به فرزندان و نوادگان وی نیز منتقل شد با توجه به جغرافیای سیاسی و اقتصادی بنیادها و پیشینه تاریخی حکومت تیموریان و سرشت فرهنگی زمامداران عصر ویژگیهایی بود که توانست مسیر رشد و شکوفایی فرهنگ را در دوره شاهرخ و بازماندگان وی هموار کند .

پرسش سوم : ترکمنان قراقوینلو و آق قیونلو چگونه در صحنه سیاسی ایران ظاهر شدند چه پیشینه تاریخی داشته و روابط سیاسی و اجتماعی آنها و با یکدیگر چگونه بود؟

فرضیه: به احتمال قوی ترکمانان قراقینلو و آق قوینلو که ریشه نژادی و فرهنگی مشترکی داشتند از قبایل اوغوزها هستند که در قرن پنجم هجری / یازدهم میلادی به آسیای غربی آمدند . این گروه همواره به عنوان دو رقیب روابط توام با بر خوردهای نظامی خود را حفظ کردند که در نهایت این درگیریها منجر به ضعف آنها شد روابط این طوایف با تیموریان توام با جنگ و صلح بود .

پرسش چهارم: سلطه بیگانگان مغول ترک و تاتار به ایران در پیداش نهضتهای سیاسی – مذهبی در عکس العمل ایرانیان نسبت به قتل و غارت ناشی از این سلطه چه پیامدهایی داشت؟

فرضیه: دوره حک.مت تیموریان و ترکمانان دوران التهابات سیاسی و تاثیرات سؤ آن بر زندگانی توده های مردم موجب واکنش بخشی از لایه های اجتماعی در قالب نهضتهای سیاسی با رنگ مذهبی گردید ، که در نتیجه نهضت حروفیان نقطویان، جنبش احرار ( در سمرقند ) و بالاخره مشعشعیان درنواحی مختلف گردیده ومتناوباً با عکس العمل حکومتهای وقت مواجه و سرکوب شد . درپی این حرکتها طریقت صفوی با استفاده از فرصت پیش آمده به رهبری شاه اسماعیل صفوی قدرت سیاسی و مذهبی را در دست گرفت .سخن آخر اینکه تهاجم اردوی مغول و سپس تیمور مظاهر فرهنگ و تمدن را گسست و به جمعیت انسانی ضربه های سهمگین وارد ساخت و ساختارهای اقتصادی و اجتماعی را در هم پیچید. بعد از مرگ تیمور این آشفتگیها ادامه پیدا کرد و جنگ میرزاییان تیموری مخصوصاً بعد از مرگ شاهرخ ضربه های دیگری بود که به پیکره فرسوده جامعه ایران وارد ساخت . در نتیجه در بین توده های محروم جامعه نوعی احساس تنفر نسبت به بیگانگان مهاجم بوجود آمد که در قالب تکاپودهای سیاسی همچون نهضت حروفیه و شعشعیان و نحله های فکری دیگری تجلی یافت .

هدف این پژوهش :

این پژوهش در صدد است علاوه بر ساختار سیاسی ایران بعد از مرگ تیمور جزئیات مربوط به جنگ قدرت در میان شاهزادگان تیموری و تاثیرات و پیامدهای این جنگ در جامعه ایران پرداخته و نشان دهد چرا علیرغم ضعف سیاسی رشد و بالندگی فرهنگی بوجود آمد ، . و عصر زرینی از فرهنگ و هنر را در دورة تیموری در دربار سلاطین ایجاد کرد و نیز حکومت ترکمنان و نهضتهای سیاسی و مذهبی چگونه شکل گرفتند و چه روابطی علی و معلولی بین بوجود آمدن این نوع سلسله با فضای سیاسی ایران وجود داشت و اینکه مناسبات سیاسی فرهنگی حکومتها در این دوره چگونه بود و در نهایت به بررسی نظام اداری ، مالی عصر تیموری اهداف این پژوهش را تشکیل می دهند.

روش تحقیق :

روش تحقیق مورد استفاده در این پژوهش روش تاریخی است که تلفیقی از شیوه های تحلیلی ، توصیفی و استنتاجات ذهنی است که با استفاده از داده های منابع دست اول و بهره گیری به موقع از تحقیقات جدید صورت گرفته است با تکیه بر این روش یک محقق تاریخ به بررسی و بازسازی و توضیح و تبیین رویدادهای گذشته می پردازد چون حوادث تاریخی مانند پدیده های طبیعی از قوانین علی و معلولی پیروی می کندد یا به روش قیاسی است یا استقرائی . پس با کمک بازسازی و تحلیل و تفسیر این رویدادها می توان به واقعیتها دست یافت و آنها را قابل هضم کرد . با توجه به گسترة این موضوع و به لحاظ جلوگیری از اطالة این پژوهش سعی شده است ضمن پرداختن به جزئیات بیشتر در عین حال فهرست وار وقایع مورد بررسی قرار گیرد . درباره تاریخ سیاسی و فرهنگی و ساختار دیوانی این دوره تاکنون تحقیقاتی انجام گرفته و یا در حال انجام گرفتن است ولی اینها وافی به مقصود نبود و می طلبد که پژوهش های بیشتری در مورد این دوره نسبتاً طولانی از تاریخ ایران صورت گیرد چرا که زیربنای بسیاری از تحولات دوره صفوی از همین دوره سرچشمه گرفت و در دوره صفویه نتیجه داد . تاریخ نگاریهای این دوره بیشتر سالشماری لشگرکشیهای تیمور و جانشینان وی است و آگاهی های اندکی درباره اهداف و انگیزه و اوضاع اداری و اقتصادی کشور ارائه می دهند گزارشهای دیوانی که از بسیاری از ادله بر جای مانده اند در این دوره بخوبی مشهود نیست تنها یکی دو منبع مثل دستورالوزراء یا علم آرای امینی و سلوک الملوک روز بهان خنجی اشاراتی به مسائل مربوط به سیاست و حکومت ارائه داده اند که مطالب آنها هم مثل سلوک و الملوک کلی است. کتاب تزوکات تیمور که منتسب به خود تیمور است تا حد زیادی مسائل مربوط به ارتش و مراتب نظامی و نحوة ادارة کشور و دیدگاههای تیمور در مورد شریعت پرداخته است . از تحقیقات جدید می توان به آثار نظیر کتاب ارزنده تاریخ تیموریان پژوهش دانشگاه کمبریج ترجمة یعقوب آژند یا تاریخ تیموریان و ترکمنان تالیف حسین میر جعفری یا پیوند سیاست و فرهنگ در عصر زوال تیموری و نیز کارهای عبدالحسین نوائی و مرحوم عباس اقبال و یا حکومت ترکمنان قراقیونلوها و آق قوینلوها در ایران تالیف اسماعیل حسن زاده و کارهای نویسندگان ترک مانند کارهای ارزنده فاروق سومر

و آثار پژوهشگران توانایی مانند ولاد یمیر بارتولد ، فوربزمنز ، ل و بوآ ، والترهینتس و دیگران نیز مورد استفاده فراوان قرار گرفته است . این پژوهش مشتمل بر 9 بخش است بخش نخست به معرفی و نقد گزیده منابع پژوهش اختصاص دارد در این بخش گذشته از بررسی و نقد مهمترین آثاری که به گونه ای محوری در این تحقیق مورد استفاده قرار گرفته اند . برای ورود به بحث اصلی کلیاتی در مورد ظهور و فعالیتهای جنگی و فتوحات تیمور آمده است و چون هدف این پژوهش بررسی اوضاع ایران پس از مرگ تیمور است لذا بحث مربوط به دوران حکومت تیمور بسیار مختصر مورد بررسی قرار گرفته است و خواننده محترم می تواند برای مطالعه بیشتر در مورد خود تیمور به تالیفات متعددی که از سوی مورخین ایرانی و اروپایی انجام گرفته مراجعه کند .

بخش دوم نگاهی است به اوضاع ایران پس از مرگ تیمور . جنگهای جانشینی ، عصر شاهرخ و رویکرد فرهنگی وی ، دوران حکومت شاهرخ دوران سازندگی ، ثبات و آرامش ایران است و با استفاده از این وضعیت توجه ارزنده ای به فرهنگ هنر ایرانی شد و تاتارهای وحشی به گونه ای شگفت آور منادی فرهنگ و تمدن ایرانی شدند و بعضی از شاهزادگان مانند بایسنغر و سلطان ابراهیم و الغ بیک و بالاتر از همه خود شاهرخ و همسرش گوهر شاد بیکم نام نیکی از تاریخ فرهنگ ایران برجای گذاشتند و مردم ایران نیز دورانی از آرامش و امنیت و رفاه نسبی را در سایة حکومت وی بدست آوردند این بخش با مرگ سلطان حسین بایقرا و تسلط ازبکها به قلمرو تحت فرمان آنها به پایان میرسد .

بخش سوم با مناسبات تیموریان به ملل دیگر از قبیل اروپاییان ، عثمانی ها و ممالیک مصر و ترکمانان را مورد بررسی قرار میدهد یکی از ویژگی های دوره تیموری توجه اروپاست به ایران و اعزام سفیرانی برای ایجاد روابط با دربار تیمور و از این زمان به بعد است که ایران در کانون توجه غرب قرار می گیرد و این امر تداوم می یابد تا در دورة صفویه به اوج خود میرسد .

بخش چهارم: ساختار اجتماعی و اداری و نظامی و سیاستهای پولی و مالیاتی دورة تیموری را بررسی کرده است . در بخش پنجم اوضاع مذهبی ، دیدگاههای تیمور و جانشینان وی در مورد مذهب سیاست مذهبی آنها و از همه مهمتر به پیدایش دو جنبش سیاسی مذهبی حروفیه و شعشعیان که موجد تاثیرات عمدهای در تحولات عصر تیموری شدند مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است . در بخش ششم ترکمانان قراقینلو خاستگاه و منشا نژادی آنها وجه تسمیه و تشکیل حکومت و تاثیر آنها در اوضاع عصر تیموری مورد بحث قرار گرفته است. قرن نهم هجری شاهد تحولات چشمگیرسیاسی در ایران و رقابتهای سیاسی حکومتهای ترک و تاتار در داخل و خارج مرزهای ایران است که تاثیر و پیامدهای وسیعی در آینده ایران داشت که نهایتا منجر به تاسیس یک دولت ملی در ایران گردید.

بخش هفتم گروه دیگری از ترکمانان تحت عنوان آق قوینلوها ، خاستگاه و پیدایش آنها در صحنه سیاسی ایران تشکیل یک امپراطوری بزرگ توسط اوزون حسن ، جنگ های عثمانی و جنک با جانشینان وی برای کسب قدرت و دخالت زیانبار امرای ترکمن در این منازعات و نهایتا اضمحلال این سلسله بدست شاه اسماعیل صفوی را برسی می کند .

در بخش هشتم به روابط آق قینلوها با ملل دیگر اشاره شده است. اقتدار دولت عثمانی و ترس اروپایی هااز توسعه طلبی آنها باعث توجه دول اروپایی به ایران شده و متقابلا جاه طلبی های اوزون حسن و توجه به غرب باعث رویارویی نظامی فرمانروایی آق قوینلو با عثمانی ها و در خواست اتحاد با و نیز در این راستاست. روابط با ممالیک نیز در این دوره توام با سوء ظن طرفین است روابط با تیموریان همراه با جنگ و صلح است و در آخرین بخش نیز مختصری از اوضاع اجتماعی ساختار قدرت آق قینلوها و اوضاع نظامی و اصلاحات مالیاتی بررسی می گردد.

هر یک از این بخشها روشن کننده زاویه ای خاص از این دوران است و هر یک از مو ضوعات در عین حال که تا اندازه ای مستقل است ولی با کلیت پژوهش پیوندی آشکار دارد . درست است که تحولات قرن نهم بقدری گسترده است که در یک پژوهش نمی گنجد و هر یک از فصول و بخشهای فوق می تواند موضوع یک پژوهش مستقلی باشد ولی در اینجا سعی شده است مسائل بسیار مختصر و فهرست وار در عین حال با توجه به جزئیات حوادث سیاسی این دوره باشد.

اوضاع سیاسی ایران پس از مرگ تیمور

تیمور پس از سی و شش سال فرمانروایی سرانجام در شب چهارشنبه شعبان سال 807 ه ق / فوریه 1405 م در موضع استرار که با سمرقند 76 فرسخ فاصله داشت درگذشت1 . جانشینان وی برخلاف فرزندان چنگیز که بعد از مرگ رهبرشان با ولیعهد برگزیده و کنار آمدند و وحدت امراطوری را حفظ کردند و بجای تجزیه آن روش افزایش متصرفات را پی گرفتند بلافاصله جنگ قدرت در پیش گرفتند و موجب اضحلال امپراطوری عظیم تیمور شدند . از آنجا که تیمور بعد از خود برنامه دقیق و منسجمی برای وحدت امپراطوری طراحی نکرد و سازماندهی سیاسی مشخصی نیز بوجود نیاورد وحت امپراطوری زود از هم پاشید . در حقیقت امپراطوری تیمور بیش از هر چیزی قائم به شخص بود تا یک تشکیلات منظم سیاسی و برنامه ریزی شده حتی امیران و فرماندهان راه بالای لشگری قبل از هر چیزی به خود تیمور وفادار بودند و بدین جهت حفظ قدرت سیاسی بسیار دشوار بود و امیران به سرعت پیمان اتجاد خویش را از رهبری به رهبر دیگر عوض می کردند و در منازعات خانوادگی پس از مرگ تیمور سران قبایل الوس شرکت داشتند و به این اختلافات دامن می زدند . زمان به قدرت رسیدن تیمور فعالیتهای جنگی الوس جغتای را به بیرون از قلمرو الوس کشانده بود ولی پس از مرگ وی به درون آن برگردانده شد و اعضای سلسله تیموری به رقابت با یکدیگر برخاستند و نیروهای رزمی الوس در خدمت یکی از شاهزادگان درآمدند . بجز فرزندان تیمور که بیشترین سهم را در جنگهای جانشینی داشتند ملازمان نزدیک تیمور هم پس از مرگ رهبرشان یا سروران جدید خویش را ترک کردند یا بر ضد آنان شوریدند و بالاخره سومین گروه فعال سیاسی حاکمان محلی برخی از ایالات مانند خراسان و سیستان و مازندران و تا حدود آذرباییجان بودند که وارد درصحنه مبارزات شدند . البته بخشی از این دشواری به طبیعت تفکر صحرا نشینی مربوط است چرا که به دنبال مرگ یک فرمانروای قوی اغلب سبب فرواشی سیاسی و ستیزه جانشینی می گردد و در این جا این مسأله کاملاً صادق است جنگهای جانشینی بلافاصله پس از مرگ تیمور اثرات بس تخریبی و خسته کننده داشت بطوری که با مرگ تیمور شروع شد و همانند یک میراث زیانبار ادامه یافت و در نهایت هم آن را به نابودی کشاند2 .

شاهزادگان دریافتند که نمی توانند به هیچ یک از برادران و عمو زاده هایشان ، حتی رعایای خویش و امیران لشگر و حاکمان مناطق یکجانشین تحت سلطه آنان و نیز به توده لشگریان خویش اعتماد نمایند . و از سوی دیگر ثروتی نداشتند که برای اعطای پاداش رعایای خویش بپردازند . با پایان یافتن دورة فتوحات بزرگ ، دوران غنایم جنگی بیرونی و پیشرفت مداوم نیز به سر رسیده بود . شاهزادگانی که برای کسب قدرت با هم می جنگیدند . امتیاز جدیدی برای عرضه نداشتند و تنها مقدار کمی پول در خزانه ایشان یافت می شد یا از استثمار حکمرانان بدست می آمد . این ستیزه همه جانبه و با بکار گیری همه امکانات بود و نمونه روشنی از انهدامی بود که زیربنای آنچه را تیمور خلق کرده بود شکل می داد1 . از سوی دیگر جنگهای مداوم جانشینی که عموماً در مناطق یکجانشین و در شهرها رخ می داد شریانهای حیاتی مردم را فصد کرده بود شهرها در جریان این جنگها دست به دست می شدند و هر فاتحی برای مخارج لشگر و جنگ بعد مالیات جدیدی از مردم می گرفت بدین ترتیب مردم از این جنگهای خانگی به ستوه آمده بودند ولی عملاً هیچ کاری از دستشان برنمی آمد چون هرگونه اعتراضی با خشونت جواب داده می شد . پس از مرگ تیمور در 807/1405 قلمرو او به چهار بخش تقسیم شد . اگر چه پیش از مرگ تیمور شاهرخ میرزا آخرین پسر کوچک وی زنده بود ولی پدرش تخت سلطنت را به دست او نسپرد . بلکه به دست سلطان محمد پسر جهانگیر که در سال 1374 تولد یافته بود سپرده و او را در 24 سالگی در رأس چهل هزار نفر لشگر قرار داده و در جنگهایی که به خاطر اشغال شهر اشپره واقع در قرقیزستان کنونی شرکت نموده و غالب شده بود2 . ولی او نیز قبل از مرگ تیمور درگذشت و تیمور پیر محمد جهانگیر را به عنوان جانشین معرفی کرد او نیز چون در هنگام مرگ تیمور در غزنین بود و تا رسیدن به سمرقند یک ماه گذشته بود خلیل سلطان پسر میرانشاه فرصت را غنیمت شمرده تخت سلطنت را اشغال کرد خلیل سلطان بعد از جلوس بر تخت به قصد نشان دادن و وفاداری خود به وصایای صاحبقران ( پدر بزرگش ) محمد جهانگیر پسر 9 سالة محمد سلطان میرزا ولیعهد اول را به اصطلاح (( خان )) اعلان نموده و خودش به ادارة امور سلطنت مبادرت می ورزید . پیر محمد که حقوق خود را از دست رفته می دید در 808/1406 با همکاری برخی از امرای تیمور مثل میرانشاه ملک و کمک شاهرخ میرزا که پسرش الغ بیک را به یاری وی فرستاده بود .

بر علیه خلیل سلطان لشگر کشید ولی بعد از دو بار جنگ شکست خورده و سرانجام در سال 809/1407 بوسیله وزیر خود پیر علی تاز خفه شدو خلیل سلطان نیز با شاهرخ میرزا یکی ازمدعیان اصلی قدرت مصالحه کرد و بدین وسیله خراسان منطقه حکومت شاهرخ و سمرقند و ماورالنهر تحت نفوذخلیل سلطان قرار گرفت در غرب ایران نیز فرزندان میرانشاه برای کسب قدرت با هم مبارزه می کرد و جنوب و منطقه عراق عجم نیز صحنه درگیری فرزنذان عمرشیخ بود . بنابراین در بخش تحولات سیاسی ایران را بعد از مرگ تیمور در سه منطقه مهم ایران یعنی خراسان و ماورالنهر و آذرباییجان و مناطق غربی و جنوب و منطقه عراق عجم بررسی می کنیم .

اوضاع سیاسی ماورالنهرو خراسان – کشمکشهای اولیه بر سر جانشینی

بعد از مرگ تیمور سی و شش پسر و نوه و نبیره از ذشور از وی باقی ماند1 . از فرزندان تیمور جهانگیر در سال 777/1357 و عمرشیخ در سال 796/1394 درگذشتند2 . سومین فرزند وی میرانشاه به علت سقوط از اسب دچار اختلال دماغی شد . وی در هنگام مرگ پدر 38 ساله بود . و در زمان مرگ پدر حکومت آذرباییجان را با کمک عمر میرزا فرزند خود داشت3 . چهارمین فرزند معین الدین شاهرخ بود که در سال 799/1377 چشم به جهان گشود وی مردی سلیم النفس صلح جو و معتقد به مبانی مذهب بود . تیمور براساس سنت ترکی – مغولی که ناشی از زندگی قبیله ای و صحراگردی بود یا بدلیل علاقه خاصیکه به فرزند ارشد خود میرزا جهانگیر داشت ، او را به ولایت عهدی منصوب کرد و چون وی در ایام حیات پدر درگذشت . فرزند وی محمد بن جهانگیر را به عنوان ولیعهد معرفی نمود ولی او هم در زمانی که هنوز تیمور زنده بود مرد و تیمور فرزند دیگر جهانگیر یعنی پیر محمد را به عنوان جانشین پس از مرگ خود وصیت نمود4 . تیمور در انتخاب جانشین با همه درایت و و بینش سیاسی خود واقع بینانه عمل نکرد بدلیل اینکه به خوبی مشخص بود که فرزندان و نوه های دیگر که از نظر سنی بزرگتر بودند جانشینی وی را برنخواهند تایید . اگر تیمور شاهرخ راکه هم از بعد شخصیتی هم از لحاظ موقعیت سیاسی وضعیت بهتری داشتبه جانشینی برمی گزیدند جنگهای جانشینی حداقل به آن شدت و حدت روی نمی داد .

به هر حال امرای وفادار لشگر تیمور در ابتدا سعی کردند با مخفی نگه داشتن مرگ وی هم مسأله جانشینی حل کنند و هم در صورت امکان کار ناتمام رهبرشان در یورش به چین را ادامه دهند ولی با لو رفتن خبر مرگ تیمور قضایا به گونه ای دیگر درآمد . امیرحسین نوه دختری تیمور با سودای سلطنت بلافاصله به سوی سمرقند عزیمت کرد1 این در حالی بود که فرماندهان عالی رتبه ارتش خلیل سلطان را که تنها شاهزادهدر اردوبود بطور موقت به جانشینی تیموربرگزیدند تا در فرصت مناسب به وصیت تیمور در مورد ولیعهدعمل شود و پیر محمد که برگزیده تیمور به ولایت عهدی بود در فاصله بسیار دوری از پایتخت قرار داشت و در نخستین ستیزه هایکسب قدرت مشارکت نداشت . موفقیت اولیه در این زمینه نه ازآن قدرتمندترین افراد بلکه نصیب کسانی می شد که به مرکز قدرت نزدیک بودند شخصیت اصلی منازعه خلیل سلطان بود که زمستان را به همراه بخش عمده ای از سپاه در تاشکند گذراند بنابراین وی در یک فرصت مناسب و با توجه به موقعیتی که برای وی پیش آمده بود با حمایت چند تن از امرایی که با وی بودند مدعی تاج و تخت شد2 و سلطان حسین را شکست داد و به سوی سمرقند حرکت کرد خلیل سلطان ارغون شاه حاکمسمرقند را نیز قانع کرد تا هیچکس جز او را به شهر راه ندهد وی در رمضان 807/مارس1405 وارد سمرقند شد و قدرت را به دست گرفت . وی پس از انجام مراسم سوگواری و اطعام به مناسبت درگذشت بزرگش در خزانه را گشود و اموالی را که تیمور در طی سالها با رنج و مشقت جمع کرده بود بین مردم وبزرگان و فرماندهان لشگر تقسیم کرد3 در غونشاه به دستور خلیل سلطان از ورود دو تن از وفادارترین امرای تیمور یعنی شیخ نورالدین و شاه ملک به شهرجلوگیری کرد 4 و انها همراه با حرم تیمور به بخارا رفتند . امپراطوری عظیم تیمور که بر اثر فتوحات سی ساله ایجاد شده بود در آستانه یک جنگ خانگی قرار گرفته بود . چرا که بنیان امپراطوری به نفوذ و اقتدار شخصی مؤسس آن بنا شده بود و فرزندان و نوادگان او که حکومت سرزمینها و ایالت را در اختیار داشتند در واقع به گونه حکام وابسته عمل می کردند و به اجبار از قدرت وی اطاعت نمی نمودند و چون سایه مهیب رهبری امپراطوری کنار رفت شاهزادگان وصایای او را برای جانشینی فراموش کردند و هر کدام از آنها در موقعیتی بودند که می توانستند ادعای استقلال کنند . البته این خود از همان تفکر سنتی اقوام ترک نژاد بود که دولت و حکومت همانند میراث نه فقط به یکی از اعضای خانواده بلکه به کل آن تعلق داشت و لذا هر منطقه تحت سلطه هر یک از اعضای خانواده و ملک طلق او بشمار می رفت و از سوی دیگر خلیل سلطان هم به لحاظ لشکری که صرفاً از الوس جغتای نبودند و بنابر در طرفداری از افراد نفع شخصی نداشتند و هم به لحاظ نزدیکی به سمرقند بیشترین استفاده را کرد

تاریخ اوضاع سیاسی تیموریانفروپاشی امپراطوری ایلخانیحکومتهای محلی

بررسی آزمون شخصیتی کرنل سال 87 در میان دانشجویان دختر و پسر دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر

عنوان این تحقیق « بررسی آزمون شخصیتی کرنل » سوال 87 در میان دانشجویان دختر و پسر دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر می باشد آزمون بر روی 507 نفر از دانشجویان این دانشگاه به عنوان نمونه صورت گرفت که از این بین 189 دختر و 318 پسر برای بررسی مقیاس های بالینی انتخاب گردیده اند در اجرای آزمون ابتدا از آزمودنیها خواسته شده با فاصله ای از هم بنشینند آزمون

دسته بندی	سایر گروه های علوم انسانی
فرمت فایل	doc
حجم فایل	127 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل	105

دریافت فایل

فروشنده فایل

کد کاربری 8044

تمام فایل ها

چکیده

عنوان این تحقیق « بررسی آزمون شخصیتی کرنل » سوال 87 در میان دانشجویان دختر و پسر دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر می باشد . آزمون بر روی 507 نفر از دانشجویان این دانشگاه به عنوان نمونه صورت گرفت . که از این بین 189 دختر و 318 پسر برای بررسی مقیاس های بالینی انتخاب گردیده اند . در اجرای آزمون ابتدا از آزمودنیها خواسته شده با فاصله ای از هم بنشینند . آزمونگر توضیحاتی درباره ی آزمون و نحوه تکمیل پرسشنامه ارائه داد . بعد از جمع آوری اوراق توضیحی درباره ی علت تحقیق ارائه شد و آزمون بعد از تحلیل سوال و تعیین همبستگی هر سوال با نمره ملاک و کل آزمون درباره ی سوال 87 مشخص شد که سوال در کل آزمون دارای قدرت تشخیص بالایی نیست و بر اعتبار کل آزمون کمک چندانی نمی کند ولی به مقیاس فرعی انحراف اجتماعی – روانی مشکل زا کمک می کند . پس بهتر است در مجموعه سوال ها به شکل تجدیدنظر باقی بماند و یا به کلی از مجموعه سوالات حذف شود .

مقدمه

هدف اصلی ما در این تحقیق تست سازی است . در صورتیکه یک آزمون از لحاظ اجرایی قدرت بالایی داشته باشد دارای چند خصیصه است . این تستها در فرهنگ و جوامعی جدا از فرهنگ و جامعه ما تهیه شده است . بنابراین برای میزان کارایی و کاربرد آن در جامعه کنونی و عصر حاضر باید آنها را هنجار یابی کرد . مساله ای که باید در مورد سوال و کل آزمون در نظر داشت چگونگی وضعیت سوالهای در شرایط حاضر ساختار سوال و مهمتر از همه اعتبار سوال و قدرت تشخیص سوال می باشد . اجرا به این صورت بود که ابتدا از آزمودنیها خواستیم با فاصله مناسبی از هم بنشینند و توضیحاتی در مورد نحوه ی پاسخگویی به سوالات به آنها ارائه دادیم و اگر در حین پاسخگویی ابهامی وجود داشت پاسخ می دادیم سپس پرسشنامه ها در اختیار آزمودنی قرار می گرفت . بعد از پاسخ گویی پاسخنامه ها جمع آوری شدند . با استفاده از تحلیل داده ها و تعیین همبستگی سوال با سایر سوالات و تعیین قدرت تشخیص سوال و در نهایت با استفاده از مجذور کا ( خی دو ) نتایج را بدست می آوریم . همان طور که بیان شد سوال 87 در کل آزمون قدرت اعتبار بالایی نداشت و کمک چندانی به کل آزمودنی نمی کند ولی به مقیاس فرعی انحراف اجتماعی – روانی مشکل زا کمک می کند و بهتر است سوال از آزمون حذف شود .

به عنوان پیشنهاد پژوهشی می توان این را از روش تحلیل آماری مورد بررسی قرار داد، ما نمونه خود را از میان دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر انتخاب کردیم که نتایج فوق بدست آمد و شمامی توانید این آزمون را بر روی دانشجویان بومی دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر یا اینکه دانش آموزان دبیرستان اجرا کنید . و نتایج را با توجه به شرایط تحلیل کرده و مورد بررسی قرار دهید .

فصل اول

( زمینه تحقیق )

بحث های اساسی موضوع

در این تحقیق هدف اصلی ما تست سازی و آزمون سازی است . اینکه یک آزمون از لحاظ اجرایی قدرت بالایی داشته باشد باید از چند صفت و خصوصیت برخوردار باشد . از آنجایی که تست های حاضر در جوامعی غیر از جوامع ما و فرهنگی غیر از فرهنگ ما ساخته شده است ، برای اینکه به این نکته پی ببریم که تستهای موجود آیا در حال حاضر و شرایط موجود قابل استفاده هستند یا نه به خصوصیات چند از این آزمونها اشاره کرد، به عنوان مثال وضعیت سوال ها در شرایط حاضر ، نوع جمله بندی و ساختار سوال و مهمتر اعتبار و قدرت تشخیص سوال می باشد و بررسی همگونی درونی ، ثبات ، بررسی شاخص مقبولیت سوال ها ، ضریب تشخیص سوال ها رابطه هر سوال با جنسیت و نمره ی ملاک برای رسیدن به این هدف ضروری است.

تعریف رفتار انحرافی

بروس کوئن ، ترجمه توسلی و فاضل ( 1380 ) می نویسد : انحراف هر گونه رفتاری است که با انتظارات جامعه یا یکی از گروه های مشخص درون جامعه منطبق و سازگار نباشد . انحراف دوری جستن و فرار از هنجار هاست و هنگامی رخ می دهد که فرد یا گروهی معیارهای جامعه را رعایت نمی کند .

ما معمولاً انحراف را به رفتاری که جنبه منفی دارد مانند بزهکاری یا نارحتی درونی اطلاق می کنیم اما فردی که قدم فراتر از معیارهای جامعه می گذارد نیز می تواند رفتارش انحراف محسوب شود .

رفتار انحرافی و عمل منحرف با توجه به هنجارهای موجود در فرهنگ تعریف می شود . رفتار و عملی که ممکن است در یک موقعیت خاص قابل قبول باشد ، ممکن است در جاهای دیگر ناروا و غیر قابل قبول باشد . برای مثال افسر پلیسی که به یک قاتل فراری تیراندازی می کند و سر انجام ( برای دفاع از خود) او را می کشد ممکن است بهدلیل شجاعتش مدال لیاقت یا افتخار بگیرد . در مقابل فردی جنایتکار که هنگام دزدی به شخصی تیر اندازی کند و او را بی دلیل بکشد در معرض شدید ترین مجازاتهایی را که در قانون پیش بینی شده است قرار می گیرد . هر دوی این اعمال انحراف محسوی می شود زیرا هر دوی آنها با هنجارها مغایرات دارد ( ص 215 )

انحراف نخستین

کوئن ، ترجمه توسلی و فاضل ( 1380 ) می نویسد : در پاره ای موارد فرد به اعمال انحرافی دست می زند ، اما این انحراف ممکن است گذرا و تصادفی باشد . به این نوع حالات خاص ، انحرافات نخستین و یا ابتدایی می گویند . فرد وقتی که به لحاظ اجتماعی قابل قبول شناخته می شود که سبک و شیوه ی زندگیش تحت تسلط الگوی انحرافی قرار نگرفته باشد چنین شخصی مسلماً خویشتن را یک فرد منحرف نخواهد دانست .

مثال 2 ) شخصی که بر حسب تصادف یک بار حساب مالیاتی خود را دستکاری می کند و یا در رانندگی بیش از حد مجاز سرعت می رود . از مواد مخدر یا الکل استفاده می کند یا دزدی کوچکی می کند به یک انحراف ابتدایی دچار شده است . ( صص 216-215 )

انحراف ثانوی

بروس کوئن ، ترجمه توسلی و فاضل ( 1380 ) می نویسد : در مرحله ی بعدی یا مرحله ی اصلی انحراف ، فرد به طور مشخص ، رفتار انحرافی از خود نشان می دهد و در دید عموم مردم فرد منحرفی مسوب می شود . جامعه به چنین اشخاصی به چشم فرد غیر قابل قبول و نامطلوب نگاه می کند ( ص 216 )

انحراف فردی

بروس کوئن ، ترجمه توسلی و فاضل ( 1380 ) می نویسد وقتی فردی به تنهایی از هنجارهای خود ، فرهنگ خود منحرف می شود و در واقع این گونه هنجارها را مطرود می داند . چنین فردی را مشمول انحرافات فردی می شناسیم .

انحرافات گروهی

بروس کوئن ، ترجمه توسلی و فاضل ( 1380 ) می نویسد : گروهی از افراد که به صورت دسته جمعی بر خلاف هنجارهای مورد قبول جامعه عمل می کند عمل آنها انحراف گروهی نامیده می شود . تعداد بی شماری از انحرافات گروهی در داخل خرده فرهنگ منحرف جامعه اتفاق می افتد . لازم استتاکید شود که در چنین موقعیتی ، فرد در واقع منطبق با هنجارای خرده فرهنگ عمل می کند و این خرده فرهنگ است که هنجارهای جامعه را طرد کرده است . می توان گفت که تعیین یک خط فاصل قابل قبول از لحاظ اجتماعی و قانونی بین مسئولیت های فردی و مسئولیت های گروهی کار بسیار دشواری است .

تعریف جرم

ستوده ( 1381 ) می نویسد : تعریف جرم کار آسانی نیست ، گفته اند جرم عملی است که نظم اجتماعی را بر هم می زند اما این تعریف نه تنها مشکلی را حل نمی کند بلکه یک مشکل را به سه مشکل تبدیل می کند .

1- منظور از نظم چیست ؟

2- منظور از اجتماع کدام اجتماع است ؟

3- تشخیص این امر با کیست ؟

از این رو مشخص می شود که چرا قانونگذاران از تعریف جرم سرباز می زنند . دورکیم [1] جامعه شناس فرانسوی می گوید : « هر عملی کهدر خور مجازات باشد جرم است » به بیان دیگر هر فعل و یا ترک فعلی که نظم ، صلح و آرامش اجتماعی را مختل سازد و قانون نیز برای آن مجازاتی تعیین کرده باشد « جرم » محسوب می شود .

تعریف عملی و حقوقی جرم و مجرم چنین است : « جرم عملی است که بر خلاف یکی از موارد قانون مجازات عمومی هر کشور باشد و مجرم کسی است که در زمان معینی عمل او بر خلاف مقررات قانونی و رسمی کشور باشد . » ( صناعی ، 1341 ) . ( ص 65 )

تعریف آزمون

شریفی ( 1373 ) می نویسد : آزمون وسیله ای است عینی و استاندارد شده که برای اندازه گیری نمونه ای از رفتار یا خصایص آدمی به کار می رود . در این تعریف مراد از عینی آن است که روش اجرا نمره دادن و تعبیر و تفسیر نتایج آزمون بر اساس قواعدی معین و مشخص صورت می گیرد و قضاوت و نظر شخصی در آنها بی تاثیر است . برای هر آزمون دستورالعمل خاصی در مورد نحوه ی اجرا ، طول مدت آزمایش ، دستورهای شفاهی و نحوه ی ارائه ی مثال ها و روش تفسیر نمره ها تهیه می شود .

اصطلاح استاندارد شده بدین معناست که آزمون قبلاً در مورد گروه نمونه ای از افراد مورد نظر در بوته ی آزمایش گذاشته شده و نتایج پژوهشهای مربوط به آن از راه روش های آماری مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته و روایی [2] و اعتبار [3] آن تعیین شده است . به علاوه دارای جدول نرم [4] یا هنجارهایی است که نمره های خام آزمون بر مبنای آنها تعبیر و تفسیر می شوند . مقصود از نمونه ای از رفتار یا خصایص آن است که در هر آزمون نمونه های کوچکی از رفتار یا خصایص فرد که به دقت انتخاب شده است مورد مشاهده و اندازه گیری قرار می گیرد . همچنان که یک متخصص شیمی برای تعیین مواد محلول در آب قطره ای از آن را مورد آزمایش قرار می دهد . روان شناس نیزمثلاً برای اندازه گیری استعداد ریاضی یک فرد مثلاً می تواند نمونه هایی از توانایی وی در حل مسائل ، محاسبات کمی و یا استدلال ریاضی مورد مطالعه قرار دهد . معرف بودن محتوای آزمون و قدرت تشخیص و پیش بینی آن بسته به این است که ماهیت و تعداد پرسش های آزمون با چه دقتی از میان پرسشهای ممکن انتخاب شده و تا چه اندازه نمونه های واقعی رفتار مورد نظر را مور سنجش قرار می دهد . به عنوان مثال هر گاه در یک تحقیق معلوم شود که بین نمره هایی که گروهی از آزمودنیها با پاسخ به پرسش های یک آزمون استعداد فنی بدست می آورند و میزان موفقیت آنان در مشاغل فنی همبستگی معنی دار وجود دارد ، در این صورت گفته می شود که آزمون مذکور دارای قدرت تشخیص و پیش بینی است . به همین دلیل است که گفته می شود مواد آزمودنیها باید که با رفتارهای مورد پیش بینی مشابهت داشته باشد . علاوه بر موارد بالا باید به این نکته مهم اشاره کنیم که نتایج هر آزمون تنها در مورد گروهی از افراد یا جامعه ای معتبر است که این آزمون قبلاً در مورد افراد نمونه ای استاندارد شده باشد که از نظر خصایص و متغیر های موثر در نتایج آزمون کم و بیش مشابه گروه یا جامعه ی مورد نظر باشد . یکی از متغیر های بسیار موثر در نتایج آزمونهای اجرا شده عامل فرهنگی است .

نتایج آزمودنی که بر اساس عوامل فرهنگی حاکم بر جوامع غرب استاندارد شده است نمی تواند در مورد کودکان و نوجوانان ایرانی از اعتبار و روایی کافی برخوردار باشد ، مگر اینکه پرسشهای آن با شرایط فرهنگی ایران تطبیق داده شود و بررسی ها و تحلیل های آماری لازم در مورد نتایج حاصل از اجرای آزمون درباره ی گروه های نمونه ای از کودکان و نوجوانان ایرانی انجام گیرد . ( صص 29و 28 )

بررسی آزمون شخصیتی کرنلبررسی آزمون در میان دانشجویانآزمون

مقایسه ویژگی های شخصیتی "شخصیت ضد اجتماعی و انحرافات اجتماعی" در بین دانشجویان دختر و پسردانشگاه کار واحد خرمدره

نیازهای اختصاصی انسان که شرحش توسط اجتماع به وجود نیامده اند ، بلکه در صحن تحول و تکامل تاریخ زندگی بشر پدیدار گشته اند اما چگونگی بروز و ظهور آن ها و چگونگی برآوردن آن ها کاملٲ ناشی از اجتماع است هر اجتماعی مطابق مؤسسات و عوامل ویژه خود شکل خاصی به آن ها می دهد روان شناسان تاریخ طولانی بشر را چون آزمایشگاهی آموزنده مورد استفاده قرار می دهد و بر خ

دسته بندی	روانشناسی و علوم تربیتی
فرمت فایل	doc
حجم فایل	30 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل	44

دریافت فایل

فروشنده فایل

کد کاربری 8044

تمام فایل ها

فصل اول

کلیات تحقیق

مقدمه:

نیازهای اختصاصی انسان که شرحش توسط اجتماع به وجود نیامده اند ، بلکه در صحن تحول و تکامل تاریخ زندگی بشر پدیدار گشته اند. اما چگونگی بروز و ظهور آن ها و چگونگی برآوردن آن ها کاملٲ ناشی از اجتماع است. هر اجتماعی مطابق مؤسسات و عوامل ویژه خود شکل خاصی به آن ها می دهد روان شناسان تاریخ طولانی بشر را چون آزمایشگاهی آموزنده مورد استفاده قرار می دهد و بر خلاف دیگر روان شناسان مانند فروید که شخصیت را سازنده اجتماع نمی داند بلکه به اعتقاد او این اجتماع که شخصیت ها را می سازد به عبارت دیگر اختلاف شخصیت ها ناشی از اختلافات اجتماعات بشری است، همه آدمیان نیازمند به رفع گرسنگی، به رفع تشنگی، به استراحت و خواب و... هستند، ولی در جامعه های مختلف این نیازها به وجوه مختلف برآورده می شوند، همچنین است مقابله با نیازهای دیگر آدمی، مثلٲ در یک جامعه ی سرمایه داری نیاز به همانندی یا ممکن است بدین طریق ارضاء شود که عضو آن جامعه به اندوختن ثروت و مال بپردازد تا بدین وسیله خود را ممتاز سازد، یا اینکه به عضویت شرکت بزرگی در آید تا وابستگی به آن شرکت سبب امتیاز او گردد. آدمی احاطه شده از امور متضادی است که یکی از امور متضاد این است که از اختیار آدمی بیرون است زندگی و مرگ است و گاهی توجه به این دو مقوله و در حد معقولی به آن فکر نکردن باعث مسائلی در زندگی انسان می شود که به عنوان اخلاق ضد اجتماعی به حساب می آید افرادی که دارای رفتار ضد اجتماعی هستند از نظر اضطراب مورد بررسی واقع شده اند که افراد سیکو پات نسبت به افراد بهنجار اضطراب کمتری داشته باشند و این پیش فرض فقط در حد کمی، ممکن است صادق باشد که گر چه افراد دارای انحرافات اجتماعی کمتر از سایر افراد نگران و دلواپس به نظر می رسند ولی تمام نشانه های بدنی و عضلانی را که معمولٲ در اضطراب وجود دارد مانند میزان ضربان قلب و تنگی نفس و ... هسته ی اصلی اختلال شخصیت در انحرافات اجتماعی دوری گزیدن از مردم، تجربه های جدید و حتی تجربه های قبلی است که این اختلالات غالبٲ ترکیبی است از یک ابزار ترس احمقانه با یک میل شدید برای مورد پذیرش و محبت واقع شدن افراد مبتلا به این اختلال تمایل زیادی برای روابط اجتماعی یا فعالیت های جدید دارند ، اما ممکن است به دلیل ترس از عدم قبول و مورد پذیرش واقع شدن، بی میلی خاصی برای روابط اجتماعی نشان دهند و در مقابل به انحراف کشیده شوند. (منصور – 1382)

بیان مسئله:

عناوین بسیاری در طول دوره های مختلف توسط محققان و صاحبنظران به افراد مبتلا به اختلال شخصیت ضد اجتماعی داده شده، اما نشانه های این اختلال به طور برجسته ای یکسان باقی مانده است، سرچشمه اختلال شخصیت ضد اجتماعی و ایجاد انحرافات اجتماعی در دوران کودکی است یعنی زمانی که نشانه های آن به صورت اعمالی مانند فرار از مدرسه، دروغ گویی مداوم، دزدی و دعوا جلوه گر می شود این اعمال غالبٲ تا بزرگسالی ادامه یافته، رفتارهایی از قبیل تهاجم به افراد و اموال آنان، قصور در پرداخت قرض ها و تعهدات مالی، تبهکاری و ارتکاب اعمال خلاف اخلاق و قانون را در بر می گیرد.ویژگی های عمده ی افراد مبتلا به اختلال شخصیت ضد اجتماعی عبارت است از نداشتن احساس شرم یا پشیمانی، شکست در عبرت گرفتن از تجربیات گذشته و ... بدین ترتیب در رفتار این افراد دور باطلی ملاحظه شده و این باور القا می شود که افراد دارای انحرافات اجتماعی و یا اختلال ضد اجتماعی از نظر عاطفه و هیجان دچار نارسایی بوده و فاقد وجدان اخلاقی که رفتار آنان را کنترل نماید هستند، علاوه بر مشاهدات بالینی، بررسی های آزمایشگاهی نیز بیانگر این واقعیت است که اعمال تنبیه بدنی در مورد افراد ضد اجتماعی به خصوص در پسران بی تٲثیر نیست نه اینکه در بین دختران این موضوع اصلٲ ؟؟؟ نشده بلکه اثر اینگونه اعمال می تواند و ممکن است در پسران بیشتر از دختران دیده شود.

سؤال مسئله :

آیا اختلال شخصیت ضد اجتماعی ( انحرافات اجتماعی) در بین پسران بیشتر از دختران است؟ و آیا اختلال شخصیت ضد اجتماعی و انحرافات اجتماعی در بین دانشجویان رشته های صنایع بیشتر از رشته های مشاوره است؟

اهمیت و ضرورت تحقیق :

اینگونه اختلالات ضد اجتماعی و ایجاد انحرافات فقط در افرادی که بالاتر از 18 سال است رخ می نماید. بنابراین برای کسانی که در سنین پایین تر مرتکب جرم و جنایتی که جزء مسائل انحرافی در جامعه است، اتفاق می افتد می توان گفت که وجود الگوی در برابر آن ها وجود دارد که اعمال مجرمانه را ظاهر می کند. امید است با پژوهش های انجام شده و در نظر گرفتن احتیاجات و نیازهای نوجوانان و جوانان از این معضلات اجتماعی کاسته و با راهکارها و راهبردهای جدید بتوانیم نیروهای مثبت جوانان را به کار انداخته و در پیشرفت جامعه از آن ها استفاده معقولانه تری به عمل آید، چون ایجاد اینگونه اختلالات دامنه ی گسترده ای از رفتارهای بسیاری را در بر می گیرد، بنابراین باید در تربیت و کنترل رفتار نوجوانان و جوانان دقت کامل را انجام داده و باید این موضوع مد نظر والدین و مسئولان مدارس و محیط های آموزشی قرار گیرد.

اهداف تحقیق :

هدف از تحقیق بررسی یکی از ویژگی های شخصیتی در جوانان است که این ویژگی عبارت است از اختلال ضد اجتماعی (انحراف اجتماعی) که آیا این اختلال در بین دختران و پسران دارای تفاوت است و آیا پسران بر حسب جنسیت و تمایل به کارهای ضد اصول و قوانین بیشتر در معرض اختلال ضد اجتماعی هستند یا تفاوتی در این دو گروه وجود ندارد و مقایسه این اختلال در بین دانشجویان رشته صنایع و مشاوره دانشگاه آزاد اسلامی که آیا تفاوت معنی داری بین این دو گروه از لحاظ اختلال ضد اجتماعی وجود دارد.

فرضیه تحقیق :

1- اختلال شخصیت ضد اجتماعی (انحرافات اجتماعی) در بین پسران بیشتر از دختران است.

2- اختلال شخصیت ضد اجتماعی در بین دانشجویان رشته صنایع بیشتر از رشته مشاوره است.

متغیرهای تحقیق :

اختلال شخصیت ضد اجتماعی متغیر وابسته

دو گروه دختر و پسر و دانشجویان رشته صنایع و مشاوره متغیر مستقل در دو گروه مستقل

تعاریف عملیاتی واژه ها و مفاهیم :

اختلال شخصیت ضد اجتماعی عبارتند از ویژگی های ضد اجتماعی مانند نداشتن احساس شرم یا پشیمانی، شکست در عبرت گرفتن از تجربیات گذشته، ضعف و نارسایی در عاطفه و هیجان، دوری از دیگران، اضطراب و استرس بالا و تنگی نفس و بالاخره عبارتند از نمره ای که آزمودنی ها از آزمون m.w.p.i از مقیاس pd یا اختلال ضد اجتماعی بدست آورده اند.

جنسیت که در این تحقیق به دو گروه دختر و پسر طبقه بندی شده اند.

رشته های تحصیلی که به دو گروه رشته های مشاوره و صنایع طبقه بندی شده اند.

اختلال شخصیت ضد اجتماعیمعضلات اجتماعیشخصیت ضد اجتماعی و انحرافات اجتماعی در بین دانشجویان دختر و پسر